Trung Quốc đang ‘nghiền nát’ giấc mơ xe hơi điện của châu Âu

Trung Quốc đang ‘nghiền nát’ giấc mơ xe hơi điện của châu Âu

Châu Âu là nơi có nhiều hãng sản xuất xe hơi hàng đầu thế giới, tuy nhiên, họ lại đang để thua Trung Quốc trong cuộc đua định hình tương lai của ngành công nghiệp này.

 

Trung Quốc là động lực trong sản xuất ắc-quy cho phương tiện điện, thứ được các lãnh đạo châu Âu coi là quan trọng với tương lai của ngành ôtô sử dụng hàng triệu công nhân tại lục địa này. Tuy nhiên, châu Âu có thể đã quá muộn để đuổi kịp Trung Quốc.

 

“Châu Âu sẽ chứng kiến các hãng xe chuyển sản xuất sang Trung Quốc”, Simone Tagliapietra, nhà phân tích năng lượng tại Fondazione Eni Enrico Mattei – viện chính sách tại Milan, Italia, nói. “Đây là một nguy cơ lớn” đối với châu Âu, nơi có nhiều công ty lớn như Volkswagen, BMW, Mercedes-Benz và Renault.

 

Chế tạo xe điện tại Trung Quốc là điều phù hợp với các công ty trên bởi đây là quốc gia có nhiều khách hàng nhất, cho phép họ tránh những khoản thuế nặng với phương tiện nhập khẩu. Việc này còn giúp đưa nhà máy sản xuất của họ đến gần chuỗi cung ứng ắc-quy, chiếm tới 40% giá trị ôtô điện.

 

Ảnh minh họa: Getty Images.

 

“Hoàn toàn hợp lý khi sản xuất phương tiện điện tại nơi ắc-quy được sản xuất”, Tagliapietra nói.

 

Khoảng 2/3 công suất sản xuất ắc-quy lithium-ion, sử dụng phổ biến trong các phương tiện chạy điện, của thế giới nằm ở Trung Quốc, theo hãng tham vấn Wood Mackenzie.

 

Châu Âu ước tính chỉ có khoảng 1% thị trường. “Có một số cơ sở nhỏ hơn ở châu Âu nhưng không đáng kể”, Gavin Montgomery, giám đốc nghiên cứu thị trường kim loại toàn cầu của Wood Mackenzie, London, nhận định.

 

Thị trường khổng lồ của Trung Quốc

 

Trung Quốc có lợi thế để trở thành thị trường lớn nhất cho phương tiện chạy điện, chiếm khoảng một nửa doanh số toàn cầu, và các nhà sản xuất xe quốc tế đang đầu tư mạnh vào nước này.

 

Wolkswagen năm ngoái thông báo sẽ bơm 12 tỷ USD cho sản xuất xe điện tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới. Tesla của Mỹ đang xây một nhà máy tại Thượng Hải có thể tạo ra 500.000 xe điện/năm, gấp khoảng 5 lần sản lượng tại Mỹ.

 

Thậm chí, ngay cả các công ty ắc-quy mới thành lập của châu Âu cũng chọn đầu tư vào Trung Quốc. Lithium Werks, trụ sở Hà Lan, đã có hai nhà máy ở Trung Quốc. Công ty trong tháng 10 thông báo kế hoạch xây nhà máy 1,8 tỷ USD với đối tác tại ngoại ô Thượng Hải.

 

Ảnh minh họa: Getty Images.

 

Cơ sở này sẽ sản xuất lượng ắc-quy lithium-ion đáp ứng 160.000 xe/năm. Chủ tịch Kees Koolen nói Lithium Werks đầu tư vào Trung Quốc bởi hạ tầng tại đây tốt hơn, dễ xin cấp phép xây dựng nhà máy hơn so với ở châu Âu.

 

“Tại châu Âu, có nhiều quy định phải tuân thủ nên sẽ mất nhiều thời gian”, Koolen nói. Chính phủ Trung Quốc có “tầm nhìn dài hạn” với ngành công nghiệp này, châu Âu thì không.

 

Trung Quốc đã thiết lập các mục tiêu sản xuất phương tiện điện và có chính sách khuyến khích người mua, giúp ngành công nghiệp này bùng nổ.

 

“Châu Âu không đủ sức phát triển một chính sách công nghiệp chặt chẽ và bền vững”, Tagliapietra cho biết.

 

Liên minh châu Âu (EU) đang cố thay đổi tình trạng trên. Ủy ban châu Âu (EC), cơ quan điều hành của EU, năm nay đã triển khai một kế hoạch hành động nhằm khuyến khích các công ty đầu tư vào công nghệ ắc-quy. EC cảnh báo các công ty châu Âu đang mất dần ảnh hưởng trong các chuỗi cung ứng và tiêu chuẩn môi trường nếu họ không có chỗ đứng trong lĩnh vực ắc-quy.

 

Công ty lớn nhất trong lĩnh vực ắc-quy là CATL, của Trung Quốc. Đối thủ đáng chú ý nhất của CATL là Panasonic, Nhật Bản, và Samsung SDI, Hàn Quốc. Panasonic cũng phối hợp với Tesla để sản xuất ắc-quy riêng và đang xây một nhà máy lớn ở bang Nevada để sản xuất với quy mô lớn.

 

‘Airbus trong ngành ắc-quy’

 

Một lý do quan trọng mà châu Âu bị bỏ lại trong ngành công nghiệp ắc-quy là các hãng sản xuất ôtô quá chậm trong phát triển xe điện, theo các nhà phân tích.

 

“Họ không nghiêm túc đánh giá xe điện bởi không thích chúng”, Viktor Irle, đồng sáng lập công ty nghiên cứu EV-Volumes, nói. Nhiều công ty lớn gần đây vẫn tập trung nguồn lực vào phát triển xe chạy xăng.

 

Trong khi đó, ngành công nghiệp phương tiện chạy điện của Trung Quốc đã phát triển nhanh thông qua các công ty được Warren Buffett hậu thuẫn như BYD và Geely. Trung Quốc hiện có nhiều nhà sản xuất xe điện đến mức các chuyên gia cảnh báo nguy cơ dư cung.

 

Châu Âu cũng có một số tiến triển. Hãng sản xuất ắc-quy Thụy Điển Northvolt, do các cựu giám đốc điều hành Tesla thành lập, đã cam kết xây nhà máy ắc-quy lithium-ion lớn nhất châu Âu trong 6 năm tới. Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng dự án gặp một số rắc rối về tài trợ.

 

Northvolt cho biết họ đã có “một kế hoạch tài trợ” và sẽ cung cấp thêm thông tin khi được Ngân hàng Đầu tư châu Âu hoàn tất quá trình đánh giá đơn xin vay 455 triệu USD.

 

Kế hoạch của châu Âu có thể gặp các lực cản khác. Trung Quốc trong những năm qua đã khóa chặt các nguồn cung nguyên liệu quan trọng để sản xuất ắc-quy như lithium và cobalt.

 

“Đã quá muộn” để các công ty châu Âu trở thành nhà sản xuất ắc-quy lithium-ion quy mô lớn, Irle nói. “Đoàn tàu đã khởi hành”.

 

Một số nhà phân tích cho biết hy vọng cuối cùng của châu Âu là chọn cách tiếp cận tương tự trường hợp của Airbus trong ngành hàng không. Airbus ra đời từ việc sáp nhập hàng loạt công ty và hiện là đối thủ thực sự duy nhất với Boeing của Mỹ.

 

Làm tương tự với lĩnh vực ắc-quy “có thể là yếu tố thay đổi cuộc chơi cho ngành công nghiệp xe hơi EU”, theo Montgomery.

No Comments

Give a Reply